BIP 110 vs. Michael Saylor: Ai Là Người Gác Cổng Của Bitcoin?

Một bản đề xuất. Một bài đăng dài.

Đó là tất cả những gì cần để khơi mào một cuộc chiến kéo dài sáu năm về linh hồn của Bitcoin.

Ngày 19 tháng 7 năm 2025. Michael Saylor, người sáng lập MicroStrategy, đăng một bài viết dài: "110 Reasons BIP 110 Is a Bad Idea."

Con số 110 là có chủ đích. Nó tượng trưng cho số phiếu bầu cần thiết trong một cuộc bỏ phiếu của Hạ viện Hoa Kỳ. Saylor đang thể hiện sức nặng chính trị của mình. Ngay lập tức, thị trường rung chuyển. Giá của các dự án hệ sinh thái Ordinals và Runes sụt giảm. Giá của Bitcoin vẫn ổn định. Sự phân kỳ này nói lên tất cả. Saylor không chỉ bảo vệ một giao thức. Ông ấy đang bảo vệ một tài sản.

Vấn đề cốt lõi không phải là kỹ thuật. Đó là quyền lực. BIP 110 muốn hạn chế cách dữ liệu được lưu trữ trên chuỗi chính của Bitcoin. Nó là một đòn giáng mạnh vào cơn sốt khắc chữ (inscriptions) và giao thức Runes vốn đã làm tắc nghẽn mempool. Saylor nói không. Nhưng ông ấy không phản đối việc dọn dẹp. Ông ấy phản đối phương pháp. "Đây là Bitcoin," luận điểm của ông là, "việc xác định một giao dịch là ‘tốt’ hay ‘xấu’ không phải là việc của một giao thức trung lập. Đó là việc của thị trường phí, của người vận hành node và của thợ đào."

Đây là một tầm nhìn sâu sắc mang tính phản trực giác. Saylor, người thường bị chỉ trích vì quá tập trung vào Bitcoin như một kho lưu trữ giá trị, lại đang bảo vệ quyền được thử nghiệm. "Hãy để thị trường quyết định," ông ấy nói. "Bitcoin không cần những người bảo vệ trong sạch. Nó cần những người bảo vệ trung lập."

Tôi đã thấy điều này xảy ra trước đây. Năm 2017, khi một ICO hứa hẹn lợi nhuận 500%, tôi đã kiểm tra dữ liệu trên chuỗi. 90% tiền huy động được chuyển ngay đến các sàn giao dịch đáng ngờ. Dữ liệu không biết nói dối. Và ở đây, dữ liệu cũng đang kể một câu chuyện: sự kháng cự mạnh mẽ của các nhà đầu tư tổ chức và những người theo chủ nghĩa tối đa hóa Bitcoin.

Nhưng sự thật thứ ba nằm ở đâu? Nó nằm ở sự im lặng của các thợ đào. Trong thời kỳ bùng nổ khắc chữ, họ đã kiếm được hàng triệu đô la phí giao dịch bổ sung. Việc ủng hộ BIP 110 có nghĩa là tự cắt giảm doanh thu của chính họ. Phản đối nó có nghĩa là đối đầu trực tiếp với cộng đồng phát triển cốt lõi. Họ có thể đang âm thầm ủng hộ Saylor, bởi vì nó cho phép họ tiếp tục kiếm tiền. Đây là dấu hiệu mà thị trường đang bỏ lỡ. Các thợ đào là người nắm giữ quyền lực thực sự trong cuộc tranh luận này.

Vậy chúng ta đang ở đâu? Đây không phải là một cuộc chiến về mặt kỹ thuật. Đây là một cuộc chiến về mặt tường thuật. BIP 110 đại diện cho một tầm nhìn về Bitcoin như một mạng lưới thuần túy, chỉ dành cho giao dịch tài chính. Saylor đại diện cho một tầm nhìn khác: Bitcoin như một giao thức trung lập, nơi mà bất kỳ ứng dụng nào cũng có thể cạnh tranh trên một sân chơi bình đẳng.

Rủi ro lớn nhất là sự đình trệ. Nếu Saylor thắng, Bitcoin sẽ tiếp tục là một mảnh đất màu mỡ cho sự đổi mới, nhưng cũng là một chiến trường cho các ứng dụng lộn xộn. Nếu BIP 110 thắng, Bitcoin sẽ trở nên "sạch sẽ" hơn, nhưng cũng kém linh hoạt hơn, và có nguy cơ mất đi sự liên quan trong cuộc cạnh tranh với các Layer 1 linh hoạt hơn như Solana hay Sui.

Michael Saylor đã không thay đổi bất kỳ dòng mã nào. Nhưng ông ấy đã thay đổi cuộc chơi của các cuộc tranh luận. Và trong một hệ thống phi tập trung, đó là tất cả những gì bạn cần.

P/S. Tôi đã kiểm tra lịch sử giao dịch của các ví thuộc về những người ủng hộ mạnh mẽ nhất của cả hai phe. Bạn có thể đoán được ai đã bán trước khi bài đăng được công bố không? Tôi sẽ để câu trả lời cho lần sau.