Thị trường đang reo hò. Cổ phiếu Apple chạm đỉnh lịch sử 4.7 nghìn tỷ USD. Tin tốt: thị phần điện thoại thông minh toàn cầu của họ đạt mức cao kỷ lục 22%. Tin xấu: giá DRAM đã tăng gấp đôi. Một bên là thành tích, một bên là dòng tiền. Bạn có thực sự tin rằng Apple sẽ thoát khỏi cơn khát HBM? Hay đây chỉ là một canh bạc về khả năng chịu đựng của người tiêu dùng?
Bối cảnh
Cơn sốt AI đang làm biến dạng chuỗi cung ứng bộ nhớ một cách triệt để. Nó không phải là sự thiếu hụt DRAM nói chung. Đó là sự tái phân bổ nguồn lực. Các pool khai thác HBM chiếm 60-70% tỷ suất lợi nhuận của Samsung, SK Hynix và Micron. Họ đang dồn toàn bộ tài nguyên wafer, tiến trình và đóng gói cho HBM vì đó là nơi có lợi nhuận cao nhất. Điều này tạo ra một lỗ hổng cấu trúc trong nguồn cung LPDDR5X, loại chip mà mọi điện thoại thông minh cao cấp đều cần. Khi một miner chọn đào vàng, họ không còn thời gian để đào bạc nữa.
Phân tích dòng lệnh
Dữ liệu IDC chỉ ra rằng thị phần của Apple tăng 15.3% so với cùng kỳ năm ngoái, trong khi Xiaomi giảm 13.7%. Cùng một cơn bão, hai hướng đi khác nhau. Apple có hợp đồng dài hạn với Samsung và SK Hynix. Họ trả trước, khóa giá và đảm bảo một lượng phân bổ nhất định. Đó là một lệnh bảo vệ. Công ty không thể chấp nhận rủi ro về nguồn cung trong sản phẩm chủ lực của mình. Trong khi đó, Xiaomi chiến đấu trên thị trường giá trị. Khi giá DRAM tăng gấp đôi, họ có hai lựa chọn: tăng giá và giết chết doanh số, hoặc giảm lợi nhuận và chịu lỗ. Không có lựa chọn nào tốt. Đây là lý do tại sao xếp hạng tín nhiệm chuỗi cung ứng của Apple, mặc dù vẫn cao, đang bị xói mòn. Họ phụ thuộc vào số lượng nhà cung cấp LPDDR5X quá ít. Một sự cố duy nhất tại nhà máy của Samsung có thể làm tê liệt toàn bộ dây chuyền iPhone.
Hãy nhìn vào tình hình tài chính. Chi phí DRAM cho một chiếc iPhone 15 Pro Max ước tính tăng từ 8$ lên hơn 20$. Với 220 triệu chiếc iPhone bán ra mỗi năm, đó là một áp lực chi phí rất lớn lên biên lợi nhuận. Apple có thể chịu được. Họ có biên lợi nhuận gộp là 45% và dịch vụ là 70%. Nhưng đối với một điện thoại Android tầm trung, biên lợi nhuận chỉ là 10-15%. Cú sốc chi phí là chết người.
Góc nhìn đối lập
"Apple chiến thắng" chỉ là một nửa sự thật. Đúng vậy, họ có thị phần, có dòng tiền và có khả năng khóa nguồn cung. Nhưng "sự phân hóa" mà bài báo nói đến không chỉ là giữa các hãng OEM. Đó là sự phân hóa quyền lực. Trong kỷ nguyên AI, các nhà cung cấp linh kiện — đặc biệt là các nhà sản xuất GPU và HBM — đang giành được quyền lực thị trường. Họ đặt giá. Họ phân bổ nguồn cung. Apple phải trả tiền. Miễn là HBM vẫn là linh kiện quan trọng nhất cho các máy chủ AI, thì các nhà sản xuất bộ nhớ sẽ ưu tiên đáp ứng nhu cầu đó hơn là nhu cầu của điện thoại thông minh. Đây không phải là một cuộc khủng hoảng ngắn hạn. Đó là một sự tái cấu trúc dài hạn.
Apple đang đánh cược vào khả năng định giá của mình. Họ sẽ tăng giá iPhone 16. Nhưng nếu giá tăng khiến chu kỳ nâng cấp chậm lại, thì thị phần kỷ lục chỉ là một ảo ảnh. Đó là doanh thu tăng do giá tăng, không phải do nhu cầu thực sự tăng. Một người tiêu dùng mua một chiếc iPhone 16 Pro với giá $1,300 thay vì $1,100 đã làm tăng doanh thu, nhưng anh ta là cùng một người tiêu dùng. Anh ta không nâng cấp thường xuyên hơn.
Điểm rút ra
Khi các miner chọn đào HBM, họ đang kiểm tra xem ai có thể chịu được áp lực chi phí mà không làm mất khách hàng. Dữ liệu cho thấy Apple có thể chịu được tốt hơn Xiaomi. Nhưng nó không biến Apple thành người chiến thắng. Nó biến họ thành một nhà giao dịch với một danh mục đầu tư đắt đỏ hơn. Một lệnh đẹp là một lệnh không cần phải nhìn lại. Bạn có nghĩ rằng Apple đang nhìn lại không? Còn tôi thì không. Tôi đang theo dõi dòng tiền.